loading_img
De drone wordt vanaf nu ingezet in elk militair conflict
16/04/2022

De drone wordt vanaf nu ingezet in elk militair conflict

  • Door 3000hits
  • |
  • 130 Keer bekeken

Nergens zijn drones voor militair gebruik de laatste jaren frequenter ingezet dan in het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Van Irak en Jemen tot Libië en Marokko. Deze maandag nog kreeg de Emiraatse hoofdstad Abu Dhabi een drone-aanval te verwerken, vermoedelijk afkomstig van de Houthi’s uit wraak voor Emiraatse bemoeienis met het conflict in Jemen.

Vrijwel elke staat wil ze in zijn arsenaal hebben, omdat het een relatief goedkope manier is om je tegenstanders stevig te raken. Bovendien zijn het wapens die zich discreet laten gebruiken: ze zijn onbemand, kunnen onder de radar blijven en laten geen condensstrepen na. Desgewenst kunnen gebruikers ontkennen dat de raketten die drones ergens met dodelijk gevolg afvuurden van hen afkomstig waren. Voor verkenningsdoeleinden zijn drones, met hun alziende camera’s, al even waardevol.

„Ook middelgrote mogendheden en zelfs kleinere landen of niet-statelijke organisaties als de Houthi’s in Jemen hebben dankzij drones tegenwoordig in een handomdraai een luchtmacht tot hun beschikking”, zegt James Rogers, een politicoloog die als hoogleraar in het Deense Odense werkt en de Britse regering adviseert over drones. „Vroeger was dat alleen voor grotere mogendheden weggelegd, omdat je dure vliegtuigen moest aanschaffen, piloten moest trainen, onderhoud moest plegen en pensioenen moest betalen.”

Diverse staten in de regio produceren inmiddelseigen drones. Vooral voor Israël, Turkije en Iran. De beste drones zijn nog altijd afkomstig uit de Verenigde Staten en Israël, maar ze zijn duur en beide landen zijn terughoudend met de uitvoer van militaire drones naar Arabische landen. Dat gat in de markt is vooral door China en Turkije opgevuld, die zich beide niet druk maken over mensenrechten of de strategische positie van Israël.

Keerpunt

De drone wordt vanaf nu ingezet in elk militair conflict

Veel drones zijn niet zo eenduidig aan één land te koppelen.Uit een analyse van drones van de Houthi’s, technologisch gezien beslist niet de meest geavanceerde partij, bleek dat die grotendeels naar Iraans model waren gebouwd met Chinese bedrading. Andere onderdelen, zoals de motoren, kwamen van Europese firma’s en de camera’s waren van nog weer andere bedrijven afkomstig. De Houthi’s zetten de drones zelf in elkaar in rudimentaire fabriekjes.

Drones lenen zich ook goed voor beperkte buitenlandse interventies. De Verenigde Arabische Emiraten bijvoorbeeld leverden Chinese drones van het type Wing Loong II aan de Libische generaal Khalifa Haftar (waarna Turkije met succes TB2’s inzette ten gunste van de Libische regering, Haftars tegenstander). Toen Tigrayse rebellen onlangs in Ethiopië te snel oprukten naar de smaak van de Emiraten leverden ze ook Wing Loongs aan de Ethiopische regering. Het Ethiopische leger zou ook de beschikking hebben gehad over Turkse TB2’s en Iraanse drones van het type Muhajir.

Rogers en anderen telden onlangs honderd staten en 63 non-state actors met drones.Iran rust naast Houthi’s graag andere regionale bondgenoten ermee uit zoals het Libanese Hezbollah, milities in Irak en het Palestijnse Hamas. Ook Islamitische Staat gebruikte drones, net als de Koerdische PKK, die afscheiding van Turkije wil.

Rogers meent dat zelfs sprake is van een keerpunt. „Onder president Obama zagen de VS drones vooral als middel waarmee ze de vijand konden bestoken zonder risico voor de westerse troepen op de grond. Nu voeren pro-Iraanse milities precisieaanvallen met drones uit op Amerikaanse bases in Irak en de Amerikanen weten niet goed hoezich daartegen te wapenen. Tegelijk beseffen westerse militaire leiders dat elk conflict voortaan een drone-element zal hebben.” Onlangs kwam de Iraakse premier Mustafa Al-Khadimi bij een aanslag met een drone bijna om het leven. De VS liquideerden de Iraanse generaal Qassem Soleimani begin 2020 met behulp van een drone.

Samen met Agnes Callamard, toenmalig VN-rapporteur voor buitengerechtelijke executies, betoogde Rogers eind 2020 in Bulletin of the Atomic Scientists dat het hoog tijd is voor regels voor de proliferatie van drones. Hij geeft toe dat de kans op succes gering is zonder medewerking van China en Rusland. „Maar als we het niet over zo’n regime eens worden, wordt het een soort Wilde Westen van drones.”

Lees ook dit artikel: Zonder drones ben je nergensEen versie vandit artikelverscheen ook inNRC Handelsbladvan 19 januari 2022Een versie vandit artikelverscheen ook inNRC in de ochtendvan 19 januari 2022
deel